Mówienie (B1)
Na poziomie B1 należy umieć posługiwać się językiem polskim w typowych sytuacjach komunikacyjnych w sposób płynny, nieutrudniający komunikacji.
Zdający powinien umieć prowadzić interakcję, tworzyć wypowiedzi monologowe oraz świadomie zarządzać przebiegiem rozmowy.
Budowa części ustnej egzaminu
- Zadanie 1 – Opis ilustracji: opis fotografii i przedstawionej na niej sytuacji (osoby, miejsce, czynności).
- Zadanie 2 – Monolog: dłuższa, uporządkowana wypowiedź na podany temat (np. rodzina, zainteresowania, opinia).
- Zadanie 3 – Sytuacja komunikacyjna: interakcja z egzaminatorem symulująca codzienne sytuacje (rozmowa telefoniczna, zaproszenie, negocjacja).
Na co zwracają uwagę egzaminatorzy
- Płynność — odpowiednie (niezbyt wolne) tempo i właściwa intonacja całych zdań.
- Wymowa — poprawne samogłoski (y/i/e, ą/ę), spółgłoski szumiące kontra miękkie (sz/ś, ż/ź, cz/ć), r kontra l, grupy spółgłoskowe.
- Rejestr językowy — stosowanie form grzecznościowych (Pan/Pani) w sytuacjach oficjalnych.
- Strategie komunikacyjne — prośba o powtórzenie, wyjaśnienie lub przeliterowanie w razie potrzeby.
Rodzaje wypowiedzi
- Wypowiedzi monologowe: komentarz do własnych zainteresowań/doświadczeń/planów, streszczenie artykułu, relacja z wydarzenia, opis, charakterystyka, opinia z uzasadnieniem.
- Wypowiedzi dialogowe: prosta rozmowa telefoniczna, dialog intencjonalny (prośba, rada, propozycja), dialog tematyczny (rodzina, praca, mieszkanie).
- Polilog: krótka, prosta dyskusja.
Wskazówki do przygotowań
Przy opisie ilustracji buduj wypowiedź od ogółu do szczegółu: najpierw powiedz, kto jest na zdjęciu i gdzie, następnie opisz wygląd i wykonywane czynności, a na końcu nastrój i wrażenia.
Przy monologu nakreśl szkicowy plan w czasie przygotowania: wstęp, kilka rozbudowanych punktów i krótkie zakończenie. Używaj słów łączących: "najpierw", "kolejną sprawą jest", "na końcu mogę stwierdzić, że...".
Przy sytuacji komunikacyjnej uważnie przeczytaj polecenie i zaplanuj rolę: kim jesteś, co chcesz osiągnąć i jakich argumentów lub pytań użyjesz. Nie zapisuj całego dialogu — reaguj naturalnie na rozmówcę.