Гаварэнне (B1)
На ўзроўні B1 неабходна ўмець карыстацца польскай мовай у тыповых камунікатыўных сітуацыях дастаткова свабодна, каб не перашкаджаць паразуменню.
Кандыдат павінен умець весці дыялог, вытвараць маналагічныя выказванні на знаёмыя тэмы і свядома кіраваць ходам размовы.
Структура вуснай часткі іспыту
- Заданне 1 – Апісанне ілюстрацыі: апісанне фатаграфіі і паказанай на ёй сітуацыі (людзі, месца, дзеянні).
- Заданне 2 – Маналог: разгорнутае, структураванае вуснае выказванне на зададзеную тэму (напрыклад, сям'я, захапленні, меркаванне).
- Заданне 3 – Камунікатыўная сітуацыя: узаемадзеянне з экзаменатарам у ролевай гульні, якая сімулюе паўсядзённае жыццё (тэлефонная размова, запрашэнне, перамовы).
На што звяртаюць увагу экзаменатары
- Плаўнасць — адпаведны (не занадта павольны) тэмп маўлення і правільная інтанацыя сказаў.
- Вымаўленне — правільныя галосныя (y/i/e, ą/ę), шыпячыя супраць мяккіх зычных (sz/ś, ż/ź, cz/ć), r супраць l, спалучэнні зычных.
- Моўны рэгістр — выкарыстанне ветлівых форм звароту (Pan/Pani) ў афіцыйных сітуацыях.
- Камунікатыўныя стратэгіі — просьба паўтарыць, растлумачыць або прадыктаваць па літарах пры неабходнасці.
Тыпы выказванняў
- Маналагічныя формы: каментар да ўласных інтарэсаў/вопыту/планаў, пераказ артыкула з каментарам, рэпартаж пра падзею, апісанне, характарыстыка, меркаванне з кароткім абгрунтаваннем.
- Дыялагічныя формы: простая тэлефонная размова, інтэнцыйны дыялог (просьба, парада, прапанова), тэматычны дыялог (сям'я, праца, кватэра).
- Палілог: кароткая, простая дыскусія.
Парады для падрыхтоўкі
Пры апісанні ілюстрацыі будуйце выказванне ад агульнага да канкрэтнага: спачатку скажыце, хто адлюстраваны і дзе, затым апішыце вонкавасць і дзеянні, а ў канцы — настрой і ўражанні.
Пры маналогу набрасуйце кароткі план падчас падрыхтоўкі: уступ, некалькі разгорнутых пунктаў і кароткае падагульненне. Выкарыстоўвайце злучальныя словы: "спачатку", "наступнае пытанне", "у заключэнне можна сказаць, што...".
Пры камунікатыўнай сітуацыі ўважліва прачытайце заданне і сплануйце сваю ролю: хто вы, чаго хочаце дасягнуць, якія аргументы або пытанні выкарыстаеце. Не запісвайце ўвесь дыялог — рэагуйце натуральна на суразмоўніка.